Inspanningsfysiologie kinderen en jongeren: jongens v.s. meisjes

Inspanningsfysiologie kinderen en jongeren: Jongens v.s. meisjes.

Wie zijn sterker, slimmer, sneller en kunnen meer? De jongens of de meisjes. Bij kinderen een geliefd item in het programma Checkpoint: de jongens tegen de meisjes. Wie winnen de meeste testen? In de sport zien we jongens en meisjes in wedstrijdjes vaak apart van elkaar “strijden”. Waarom? Is er een verschil in inspanningsfysiologie waardoor dit nodig is?

Is er een verschil in anaerobe capaciteit?
Naarmate kinderen ouder worden neemt het piekvermogen en het gemiddelde vermogen van de anaerobe capaciteit met de leeftijd toe. Ook neemt de VO2piek zowel bij jongens als bij meisjes gelijkwaardig toe totdat ze tieners genoemd worden. Vanaf 12 jaar ontstaat er een verschil in hun mogelijkheden in het voordeel van de jongens. Dit kan komen doordat jongens vaker en meer fysiek actief zijn, maar zeker speelt een rol dat jongens dankzij testosteron een relatief grotere spiermassa ontwikkelen dan meisjes.

De spiermassa is een belangrijke factor. Kijkend naar de zuurstofopname per kilogram spiermassa blijkt er geen verschil te zijn tussen jongens en meisjes. Toch stijgt de VO2 piek per kilogram lichaamsgewicht bij jongens meer dan bij meisjes naarmate gewicht lengte en leeftijd toeneemt. Dit komt doordat jongens meer zuurstof kunnen opnemen per minuut per kilogram lichaamsgewicht dankzij die grotere spiermassa. Meisjes stapelen namelijk naast en minder grote spiermassa een grotere hoeveelheid vetmassa op dan jongens. Hierdoor kunnen meisjes per kilogram lichaamsgewicht minder zuurstof opnemen dan jongens. Vanaf 12 jaar zie je dan ook in de sport verschillen ontstaan in prestaties tussen jongens en meisjes.

Is er een verschil in spierkracht?
Spierkracht neemt toe bij kinderen door een toename van de spiermassa, door groei van de lichaamslengte of door toename van het lichaamsgewicht. Vooral bij jongens vanaf 12 jaar neemt de spiermassa toe dankzij anabole geslachtshormonen zoals m.n. testosteron. Tijdens de tienerleeftijd neemt de testosteronconcentratie bij jongens flink toe, terwijl die bij tienermeisjes veel minder stijgt. Hierdoor kunnen zij minder spiermassa ontwikkelen. De onderlinge verschillen in kracht worden zodoende vanaf 12 jaar groter.

Kunnen jongens en meisjes samen sporten?
Tot een leeftijd van 12 jaar verloopt de ontwikkeling wellicht gelijkwaardig genoeg om jongens en meisjes samen te laten sporten. Ik kan mij herinneren dat ik het als kind erg leuk vond samen met meisjes èn jongens te rennen. Met plezier kijk ik dan ook naar trainingen en wedstrijden waarin kinderen met zijn allen samen sporten. Het is toch erg leuk om samen met al je vrienden met plezier te sporten, je best te doen en samen moe over de finish te komen?

Eerder geplaatst is het artikel: Inspanningsfysiologie kinderen v.s. volwassenen.

Bron: Physios, jaargang 4, nummer 3.