Zin en Onzin van Sportvasten

De zin en onzin van het sportvasten.

– Tekst: Vera Wisse –

Het principe sportvasten heeft enkele jaren geleden zijn intrede gedaan in de sportwereld. Maar wat houdt het nu precies in en wat is de zin en onzin van sportvasten?

Een vervolg op deel 1: Metabole Switch

Deel 2: de zin en onzin van het sportvasten.

Beter, sneller, fitter
Waar sporters vooral in geïnteresseerd zijn: word ik door het sportvasten beter, sneller en fitter? Helaas moet dit antwoord – ondersteund door diverse publicaties – ontkennend beantwoord worden. Ja, het lichaam is in staat meer vetten te verbranden. Nee, hierdoor neemt de totale capaciteit om energie uit voeding en lichaamsvoorraden te halen en dus om beter te presteren niet toe. Uit onderzoek van dr. Jeukendrup is bijvoorbeeld gebleken dat sporters met de hoogste koolhydraatinname tijdens de Ironman triatlon aanzienlijk beter presteerden dan diegenen met een lage koolhydraatinname.

Brandstof
Waar het sporten op basis van een relatief lage koolhydraatinname (en dus het trainen van de vetverbrandingscapaciteit) nuttig voor zou kunnen zijn is voor sporters die moeite hebben om te eten en drinken tijdens duurinspanningen. Zij kunnen toch bijvoorbeeld hun marathon voltooien zonder of met een lage inname van koolhydraten. Zullen zij hierdoor toptijden neerzetten? Nee. Daarvoor zijn koolhydraten als brandstof veel voordeliger als vetten: ze kunnen sneller en met minder zuurstof worden omgezet in bloedglucose dan lichaamseigen vetvoorraden.

Kwaliteit
Dan nog een andere kanttekening. Hoewel er aan het sportvasten-concept een aantal wetenschappers verbonden zijn, blijkt dat de meerderheid van de sportvasten coaches ‘lifestyle coach’, ‘personal trainer’ of ‘gewichtsconsulent’ zijn. Los van de vraag of het concept a) geschikt is voor vrijwel alle sporters en b) ook daadwerkelijk leidt tot prestatieverbetering kunnen er in ieder geval forse vraagtekens gesteld worden bij de inhoudelijke kwaliteit op het gebied van sportvoeding van de desbetreffende coaches.

Statement
NOC*NSF heeft een statement geschreven over sportvasten waarin gesteld wordt dat het vooralsnog af te raden is voor topsporters dit concept toe te passen daar dit in ieder geval op korte termijn onherroepelijk leidt tot prestatiedaling. Momenteel wordt er meer wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de zin en onzin van sportvasten. Voor recreatieve sporters is het verstandig om voor er meer duidelijkheid is, advies van een gekwalificeerde sportdiëtist in te winnen.

Vera Wisse is een sportdiëtist met haar roots in Zeeland. Momenteel geeft zij les binnen het hoger onderwijs. Voor voedingsadviezen maakt zij graag tijd vrij.