Paleo voor atleten

Paleo is hot. Ook onder atleten. Maar wat is het nu precies, en waarom zouden ‘we’ hier allemaal aan moeten? Sportdiëtiste Vera Wisse geeft antwoord en uitleg.

– Tekst: Vera Wisse –

Definitie
Eten volgens het paleo principe zou betekenen dat je eet zoals de oermens at. Daar start het begin van het probleem om paleo te definiëren. ‘De oermens’ bestond helemaal niet. Niet in de zin van dat alle oermensen hetzelfde aten. Wat de oermens voor handen had als voedsel was grotendeels afhankelijk van locatie. Sommige oervolken waren meer jagers en aten relatief veel vlees, of vis (zoals de Eskimo’s / Inuits); anderen waren meer verzamelaars (zoals de kitavanss uit Papoea) en aten juist veel (koolhydraatrijke!) knolgewassen en vruchten.

Koolhydraatarm
Koolhydraten krijgen in de regel de zwarte piet toegespeeld als het gaat om het ontstaan van welvaartsziekten omdat we veel meer koolhydraten tot ons nemen als onze voorgangers. Het beeld dat de oermens voornamelijk op een koolhydraatarme voeding leefde is echter dus niet correct. Wij mensen zijn namelijk in staat koolhydraten zeer goed te verteren; blijkt onder meer uit het feit dat wij een van de weinige ‘diersoorten’ zijn waarbij de vertering van koolhydraten al in de mond begint. ‘Paleo’ is dus niet koolhydraatarm, dat kan het wel zijn. ‘Paleo’ is dus niet eiwitrijk, dat kan het wel zijn.

Gezondheid
Is paleo nu zoveel gezonder? Ook dat ligt weer aan de invulling die je aan de definitie geeft. Het eten van grote hoeveelheden vlees zoals sommige paleo-aanhangers doen kan ten zeerste afgeraden worden; en het domweg schrappen van bepaalde producten (zoals bijvoorbeeld brood) kan leiden tot tekorten aan vitamines en mineralen wanneer dit niet op een goede manier vervangen wordt. Wanneer je de term paleo de invulling geeft in de zin van het eten van zo min mogelijk bewerkte producten (die vaak rijk zijn aan suiker, zout en andere toevoegingen) zou je logischer wijs de conclusie kunnen trekken dat paleo gezonder is dan ons standaard westerse eetpatroon. Bij de weinige stammen op de wereld die geen of zeer beperkt toegang hebben tot westerse / geraffineerde voeding, komen welvaartsziektes als diabetes en hart- en vaatproblemen niet of nauwelijks voor. Of ze nu veel of weinig koolhydraten consumeren.

Prestatie bevorderend
Als we er vanuit gaan dat een voeding met weinig geraffineerde producten gezonder is, kunnen we dat dan doortrekken naar een verbeterde sportprestatie? Nee dat zeker niet. Simpelweg omdat daar geen onderzoek naar is gedaan. En dan nog zou die conclusie vrij lastig te trekken zijn. Het boek ‘The paleo diet for athletes’ van Loren Cordain kent veel aanhangers, ook onder topatleten, maar bezwijkt onder de tegenstrijdigheden wanneer je deze goed leest. Soms mag je wel suikers, soms niet. Soms mag je wel zuivel, soms niet. Waarom die uitzonderingen in het boek, als het paleo dieet op zich al prestatie bevorderend zou zijn? Het leveren van een topprestatie en zeker een duurprestatie als een marathon of een touretappe is een extreme situatie. Eentje waar de oermens zich verre van hield. Is oervoeding dan wel geschikt voor deze omstandigheden? Hoogstwaarschijnlijk niet!

Zolang er niet een duidelijke definitie is van ‘Paleo’ (en die is ook niet te geven) is het onmogelijk om gefundeerd de conclusie te kunnen trekken of ‘Paleo’ al dan niet prestatie verhogend is. Een flexibele en individuele invulling lijkt de enige passende oplossing. En in de tussentijd kan het natuurlijk meer goed dan kwaad om te streven naar een gezond eetpatroon met zo min mogelijk toevoegingen.

Vera Wisse werkt op elke donderdag in onze praktijk FysiotherapieZeeland. Dankzij haar versterking van het team, kan er aan cliënten die willen bewegen en afvallen een volledig afgestemde begeleiding worden aangeboden. Voor afspraken kunt u bellen naar FysiotherapieZeeland en Join2Train: 0118616161.

Vera is een praktijk gestart in 2007 in Vlissingen (toenmalig Achmea Health Center) en in de loop van de jaren is de praktijk gegroeid naar in totaal 6 spreekuurlocaties door heel Zeeland. Vera is allround diëtist en begeleidt cliënten in de praktijk bij uiteenlopende ziektebeelden. Ook verzorgt zij scholingen, presentaties en workshops en schrijft daarnaast columns en artikelen voor diverse websites.

Naast diëtist is Vera de specialist in Zeeland op het gebied van sportvoeding en als zodanig ook aangesloten bij het Olympisch Netwerk in Zeeland. Zij adviseert diverse sportbonden en sportverenigingen en begeleidt daarnaast individuele sporters (recreatief en topsporters) om hun voeding te optimaliseren. Zij heeft in 2011 de tweejarige, internationale pre-master Sports Nutrition via het IOC met goed gevolg afgesloten. Tevens heeft Vera recent de ISAK level 1 cursus afgerond waardoor zij gekwalificeerd is om op een juiste manier lichaamssamenstellingen te meten die betrouwbare resultaten opleveren.